{"id":271,"date":"2020-01-13T17:18:57","date_gmt":"2020-01-13T16:18:57","guid":{"rendered":"https:\/\/gorzkayuca.com\/?p=271"},"modified":"2025-01-19T21:26:26","modified_gmt":"2025-01-19T20:26:26","slug":"szczesliwego-nowego-deszczu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/gorzkayuca.com\/index.php\/2020\/01\/13\/szczesliwego-nowego-deszczu\/","title":{"rendered":"Szcz\u0119\u015bliwego Nowego Deszczu!"},"content":{"rendered":"\n<p>Wszystkiego najlepszego w Nowym Roku, Drogi Czytelniku. Nie widzieli\u015bmy si\u0119 przez jaki\u015b czas, ale wkraczanie w lata dwudzieste wymaga pewnego zaanga\u017cowania, kt\u00f3re nakazuje porzuci\u0107 laptop na kilka \u0142adnych dni. Zw\u0142aszcza, \u017ce mamy wyj\u0105tkowo pi\u0119kn\u0105 zim\u0119 w tym roku \u2013 ciep\u0142\u0105, a nawet ca\u0142kiem s\u0142oneczn\u0105 \u2013 kt\u00f3ra znakomicie nadaje si\u0119 na piesze wycieczki. Zainteresowanym polecam szczeg\u00f3lnie artystyczny szlak fotograficzny Smoga Wawelskiego \u2013 zdj\u0119cia opar\u00f3w w wieczornej \u0142unie latarni na krakowskim Kazimierzu robi\u0105 niesamowite wra\u017cenie. Pi\u0119ciokrotne przekroczenie zawarto\u015bci toksycznych py\u0142\u00f3w w stosunku do norm powietrza gwarantuje jedyny w swoim rodzaju filtr &lt;postapo&gt;, dodaj\u0105cy fotom subtelnego tchnienia tymczasowo\u015bci.<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"aligncenter size-large\"><img loading=\"lazy\" width=\"1024\" height=\"576\" src=\"https:\/\/gorzkayuca.com\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/krak-1024x576.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-448\" srcset=\"https:\/\/gorzkayuca.com\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/krak-1024x576.jpg 1024w, https:\/\/gorzkayuca.com\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/krak-300x169.jpg 300w, https:\/\/gorzkayuca.com\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/krak-768x432.jpg 768w, https:\/\/gorzkayuca.com\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/krak-1536x864.jpg 1536w, https:\/\/gorzkayuca.com\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/krak-850x478.jpg 850w, https:\/\/gorzkayuca.com\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/krak.jpg 2000w\" sizes=\"(max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n\n<p>Na wszystko mo\u017cna spojrze\u0107 z innej perspektywy, czego w spektakularny spos\u00f3b dowodz\u0105 politycy, zar\u00f3wno nad Wis\u0142\u0105, jak i nad Amazonk\u0105. Mi\u0142o\u015b\u0107 do w\u0119gla w obliczu nadci\u0105gaj\u0105cej katastrofy klimatycznej, czy te\u017c nienawi\u015b\u0107 do las\u00f3w przy post\u0119puj\u0105cym wyja\u0142owieniu kolejnych po\u0142aci Ziemi, doskonale uzupe\u0142niaj\u0105 si\u0119 na zdj\u0119ciach satelitarnych p\u0142on\u0105cej par\u0119 miesi\u0119cy temu Amazonii, a kilka dni temu Australii. Pozostaje mi cieszy\u0107 si\u0119 z tego, \u017ce w krainie anakondy trwa w\u0142a\u015bnie pora deszczowa. Odpoczywaj lesie i nabieraj wody, bo trudno przewidzie\u0107, gdzie zatl\u0105 si\u0119 nastroje kolejnego lata. Niewykluczone, \u017ce b\u0119dzie to selwa centralna Peru, wci\u0105\u017c opieraj\u0105ca si\u0119 planom budowy nadmiernej ilo\u015bci hydroelektrowni, rujnuj\u0105cych ekosystem i warunki \u017cycia Ash\u00e1ninka. Mo\u017ce to by\u0107 las Arariboia w brazylijskim stanie Maranh\u00e3o, gdzie aktywi\u015bci wraz z cz\u0142onkami plemienia Guajajara tocz\u0105 nier\u00f3wn\u0105 walk\u0119 z nielegalnymi wycinkami drzew. Mo\u017ce to by\u0107 tak\u017ce Yasuni, terytorium na terenie Ekwadoru nazywane nieraz sercem puszczy amazo\u0144skiej, bij\u0105cym niespokojnie nad wielkimi z\u0142o\u017cami ropy naftowej. <\/p>\n\n\n\n<p>O tym miejscu, rozci\u0105gaj\u0105cym si\u0119 na pograniczu Ekwadoru i Peru, strze\u017conym jeszcze przez lud Huaorani, walcz\u0105cy wszelkimi dost\u0119pnymi \u015brodkami prawnymi o ochron\u0119 przyrody, powsta\u0142 w 2018 roku polski film dokumentalny, pt. \u201eKl\u0105twa obfito\u015bci\u201d. Mia\u0142am okazj\u0119 uczestniczy\u0107 w spotkaniu z jego re\u017cyserk\u0105 Ew\u0105 Ewart oraz z by\u0142ym Ministrem Energetyki i G\u00f3rnictwa Ekwadoru Albertem Acost\u0105. Pokaz filmu wraz z dyskusj\u0105 odby\u0142 si\u0119 pod koniec listopada zesz\u0142ego roku w krakowskim MOCAK-u, w ramach Open Eyes Economy Summit. My\u015bl\u0119, \u017ce w obliczu noworocznych wiadomo\u015bci na temat zagro\u017ce\u0144 ekologicznych warto o tym opowiedzie\u0107. <\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" width=\"500\" height=\"707\" src=\"https:\/\/gorzkayuca.com\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/ko.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-453\" srcset=\"https:\/\/gorzkayuca.com\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/ko.jpg 500w, https:\/\/gorzkayuca.com\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/ko-212x300.jpg 212w, https:\/\/gorzkayuca.com\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/ko-300x424.jpg 300w\" sizes=\"(max-width: 500px) 100vw, 500px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>Nazwisko Alberta Acosty mo\u017ce zabrzmie\u0107 znajomo dla os\u00f3b \u015bledz\u0105cych losy walki o ochron\u0119 las\u00f3w deszczowych. By\u0142 on bowiem jednym ze wsp\u00f3\u0142autor\u00f3w tzw. Inicjatywy Yasuni ITT zadeklarowanej przez Ekwador w roku 2007. Wci\u0105\u017c pozostaje gor\u0105cym zwolennikiem ochrony puszczy amazo\u0144skiej, kt\u00f3r\u0105 traktuje jako odpowiedzialno\u015b\u0107 o wymiarze globalnym. Jego s\u0142owa oraz udzia\u0142 w filmie rzucaj\u0105 ciekawe \u015bwiat\u0142o na okoliczno\u015bci towarzysz\u0105ce promocji samej inicjatywy. Aby przybli\u017cy\u0107 ten temat, trzeba jednak przedstawi\u0107 na pocz\u0105tek gar\u015b\u0107 fakt\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Czym jest\nYasuni?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Yasuni to jedyny park narodowy Ekwadoru. Zajmuje on powierzchni\u0119 niemal 10 tysi\u0119cy km<sup>2<\/sup> i jest domem dla kilku grup etnicznych. Najbardziej znane z nich to lud Kiczua oraz lud Huaorani (lub&nbsp; Waorani), kt\u00f3re od lat tocz\u0105 walk\u0119 o przyznanie uprawnie\u0144 do ziem swoich przodk\u00f3w, ochron\u0119 przyrody, ograniczenie wydobycia ropy i poszanowanie praw ludno\u015bci rdzennej. Opr\u00f3cz nich teren Yasuni \u2013 a zw\u0142aszcza stref\u0119 \u015bci\u015ble chronion\u0105 (tzw. <em>zona intangible) \u2013<\/em> zamieszkuj\u0105 tak\u017ce plemiona Taromenane i Tagaeri, prowadz\u0105ce koczowniczy tryn \u017cycia i pozostaj\u0105ce w dobrowolnym odosobnieniu. Stan ten okre\u015blany jako \u201e<em>aislamiento voluntario<\/em>\u201d stanowi odr\u0119bn\u0105 kategori\u0119 prawn\u0105, a osoby ni\u0105 obj\u0119te s\u0105 chronione specjalnym zapisem w konstytucji Ekwadoru. <\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" width=\"800\" height=\"862\" src=\"https:\/\/gorzkayuca.com\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/800px-Localizacion_del_Parque_Yasuni.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-449\" srcset=\"https:\/\/gorzkayuca.com\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/800px-Localizacion_del_Parque_Yasuni.png 800w, https:\/\/gorzkayuca.com\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/800px-Localizacion_del_Parque_Yasuni-278x300.png 278w, https:\/\/gorzkayuca.com\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/800px-Localizacion_del_Parque_Yasuni-768x828.png 768w, https:\/\/gorzkayuca.com\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/800px-Localizacion_del_Parque_Yasuni-300x323.png 300w\" sizes=\"(max-width: 800px) 100vw, 800px\" \/><figcaption> \u017ar\u00f3d\u0142o: https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Yasun%C3%AD<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p>Dzi\u0119ki swojemu po\u0142o\u017ceniu Yasuni to tak\u017ce obszar o wyj\u0105tkowej bior\u00f3\u017cnorodno\u015bci w skali ca\u0142ego \u015bwiata. Przez Park Narodowy przebiega bowiem r\u00f3wnik krzy\u017cuj\u0105cy si\u0119 z naturaln\u0105 granic\u0105 pomi\u0119dzy <em>selva alta<\/em> \u2013 andyjsk\u0105 puszcz\u0105 g\u00f3rsk\u0105 \u2013 oraz <em>selva baja<\/em> \u2013 amazo\u0144sk\u0105 puszcz\u0105 nizinn\u0105. Brak rozr\u00f3\u017cnialnych p\u00f3r roku i codzienne obfite opady deszczu przez wieki tworzy\u0142y warunki do rozwoju wielu unikalnych gatunk\u00f3w flory i fauny. Wed\u0142ug s\u0142\u00f3w naukowc\u00f3w wyst\u0119puj\u0105cych w filmie Ewy Ewart, a tak\u017ce cytowanych w <a href=\"https:\/\/www.national-geographic.pl\/national-geographic\/ludzie\/yasuni-puszcza-na-sprzedaz?page=5\">reporta\u017cu<\/a> dla National Geographic, nawet 80% z nich pozostaje wci\u0105\u017c&nbsp; niezbadane.  <\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"aligncenter size-large\"><img loading=\"lazy\" width=\"600\" height=\"400\" src=\"https:\/\/gorzkayuca.com\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/5MedicineA-1.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-450\" srcset=\"https:\/\/gorzkayuca.com\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/5MedicineA-1.jpg 600w, https:\/\/gorzkayuca.com\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/5MedicineA-1-300x200.jpg 300w\" sizes=\"(max-width: 600px) 100vw, 600px\" \/><figcaption>\u017ar\u00f3d\u0142o: https:\/\/waoresist.amazonfrontlines.org\/explore\/<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n<p>Obszar Yasuni jest uwa\u017cany przez ekolog\u00f3w za kluczowy tak\u017ce pod wzgl\u0119dem ochrony klimatu. Ze wzgl\u0119du na wysok\u0105 zdolno\u015b\u0107 do poch\u0142aniania dwutlenku w\u0119gla przez las deszczowy oraz znajduj\u0105ce si\u0119 pod nim z\u0142o\u017ca ropy, zwraca si\u0119 uwag\u0119 na fakt, \u017ce wyeksploatowanie tego ekosystemu oznacza\u0142oby uwolnienie do atmosfery Ziemi olbrzymich emisji CO<sub>2<\/sub>. <\/p>\n\n\n\n<p><strong>O\nco chodzi w Yasuni ITT?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Inicjatywa Yasuni ITT by\u0142a wysuni\u0119t\u0105 w 2007 roku propozycj\u0105 ca\u0142kowitego zaprzestania wydobycia ropy na terenie ca\u0142ego Parku Narodowego Yasuni. W szczeg\u00f3lno\u015bci dotyczy\u0142o to obszaru trzech tzw. <em>bloques petroleros<\/em>, czyli sektor\u00f3w wydzielonych pod dzia\u0142alno\u015b\u0107 wydobywcz\u0105 &#8211; Ishpingo, Tambococha i Tiputini.&nbsp; W zamian za pozostawienie z\u0142\u00f3\u017c pod ziemi\u0105 rz\u0105d Ekwadoru oczekiwa\u0142 rekompensaty w wysoko\u015bci 3 mld i 600 mln $. Suma ta mia\u0142a zr\u00f3wnowa\u017cy\u0107 potencjalny ubytek w przychodach kraju, wywo\u0142any zaprzestaniem wydobycia i eksportu. Wed\u0142ug wst\u0119pnych za\u0142o\u017ce\u0144 rekompensata mia\u0142a zosta\u0107 zebrana w formie specjalnego funduszu przez ONZ, a z\u0142o\u017cy\u0107 si\u0119 na ni\u0105 mia\u0142y przede wszystkim kraje wysoko rozwini\u0119te. Jak \u0142atwo si\u0119 domy\u015bli\u0107 pomys\u0142 ten nie spotka\u0142 si\u0119 z powszechn\u0105 aprobat\u0105.&nbsp; Niekt\u00f3re pa\u0144stwa obawia\u0142y si\u0119 stworzenia ryzykownego precedensu na arenie mi\u0119dzynarodowej, inne wskazywa\u0142y na brak wiarygodno\u015bci Ekwadoru po wcze\u015bniejszym zawieszeniu sp\u0142at d\u0142ugu zagranicznego.<\/p>\n\n\n\n<p>Film Ewy Ewart\npokazuje histori\u0119 Inicjatywy Yasuni ITT \u2013 pocz\u0105tek, moment wa\u017cenia si\u0119 jej\nlos\u00f3w oraz upadek i konsekwencje spo\u0142eczne. Opowie\u015b\u0107 si\u0119ga do p\u00f3\u017anych lat 60` i\npocz\u0105tku 70`, kiedy w Ekwadorze odkryto znaczne z\u0142o\u017ca ropy. Spo\u0142ecze\u0144stwo\n\u015bwi\u0119towa\u0142o \u2013 ten niewielki i niezamo\u017cny kraj okre\u015blono wtedy w mediach \u201eKuwejtem\nAmeryki Po\u0142udniowej\u201d. Pierwsz\u0105 wydobyt\u0105 bary\u0142k\u0119 czarnego z\u0142ota z\u0142o\u017cono w tzw.\n\u015awi\u0105tyni Bohater\u00f3w w Quito. Jednak kolejne dekady eksploatacji przynios\u0142y\ndewastacj\u0119 znacznych obszar\u00f3w puszczy amazo\u0144skiej, nazywan\u0105 niekiedy\n\u201eCzarnobylem lasu deszczowego\u201d.&nbsp; G\u0142\u00f3wnym\nsprawc\u0105 tragedii by\u0142 koncern Texaco, wykupiony nast\u0119pnie w latach 90` przez firm\u0119\nChevron. (Czytelnik\u00f3w zainteresowanych szczeg\u00f3\u0142ami skandalu z Texaco w roli\ng\u0142\u00f3wnej odsy\u0142am do ksi\u0105\u017cki \u201e\u015amier\u0107 w Amazonii\u201d Artura Domos\u0142awskiego). Bior\u0105c\npod uwag\u0119 ogrom spowodowanych zniszcze\u0144, firma przeznaczy\u0142a stosunkowo niewiele\n\u015brodk\u00f3w (ok. 40 mln $) na oczyszczanie terenu. Dlatego Ekwador przez lata\ntoczy\u0142 proces o bardziej sprawiedliwe odszkodowanie. W roku 2018 zapad\u0142 jednak wyrok\ns\u0105du opowiadaj\u0105cy si\u0119 ca\u0142kowicie na korzy\u015b\u0107 koncernu.<\/p>\n\n\n\n<p>Jak pokazuje\nhistoria przedstawiona w \u201eKl\u0105twie obfito\u015bci\u201d, Ekwador otrzyma\u0142 bolesn\u0105 nauczk\u0119.\nZmusi\u0142o to wielu ludzi do my\u015blenia, utorowa\u0142o tak\u017ce drog\u0119 rozwoju coraz bardziej\nekologicznych postaw wobec las\u00f3w i ich mieszka\u0144c\u00f3w. W spo\u0142ecze\u0144stwie da\u0142o si\u0119\nodczu\u0107 pewn\u0105 zmian\u0119 nastroj\u00f3w. Jako drapie\u017cne macki przemys\u0142u postrzegano\nprzede wszystkim \u015bwiatowych aktor\u00f3w neoliberalnych. Kiedy prezydentem zosta\u0142\nRafael Correa, kt\u00f3ry og\u0142osi\u0142 zerwanie wi\u0119zi ze Stanami Zjednoczonymi, Bankiem\n\u015awiatowym oraz Mi\u0119dzynarodowym Funduszem Walutowym i zawiesi\u0142 sp\u0142aty d\u0142ugu\nzagranicznego, nar\u00f3d zareagowa\u0142 wielkim entuzjazmem. Panowa\u0142o naiwne sk\u0105din\u0105d\nprzekonanie, \u017ce Ekwador w\u0142a\u015bnie wyszed\u0142 na wolno\u015b\u0107. Czas pokaza\u0142 jednak bardzo\nszybko, \u017ce by\u0142a to zamiana jednej formy zale\u017cno\u015bci na inn\u0105.<\/p>\n\n\n\n<p>By\u0107 mo\u017ce\nzawa\u017cy\u0142y tu proste interesy, a by\u0107 mo\u017ce brak skutecznej d\u0142ugoterminowej\nstrategii na wypadek rezygnacji z zysk\u00f3w p\u0142yn\u0105cych z ropy. Wiadomo jednak, \u017ce\nju\u017c w czasie og\u0142aszania i promowania Inicjatywy Yasuni ITT, prezydent Correa\nprowadzi\u0142 rozmowy z Chinami, zainteresowanymi Amazoni\u0105&nbsp; przede wszystkim jako zapleczem energetycznym\ndla w\u0142asnej gospodarki. Budowana by\u0142a tak\u017ce infrastruktura konieczna do obs\u0142ugi\nnowych p\u00f3l wiertniczych \u2013 drog\u0119, kt\u00f3ra powsta\u0142a dla ci\u0119\u017car\u00f3wek okre\u015blano w\ndokumentacji jako \u201eszlak ekologiczny\u201d. W ostatnim momencie, kiedy utworzenie\nfunduszu rekompensaty by\u0142o ju\u017c bliskie finalnego podpisu, Correa zmieni\u0142 zdanie\ndochodz\u0105c nagle do wniosku, \u017ce powo\u0142anie mi\u0119dzynarodowego zarz\u0105du dla funduszu\ngodzi w suwerenno\u015b\u0107 Ekwadoru. Wed\u0142ug dowod\u00f3w ujawnionych p\u00f3\u017aniej otrzyma\u0142 on od\nstrony chi\u0144skiej sum\u0119 w wysoko\u015bci 1 mld $.<\/p>\n\n\n\n<p>Odst\u0105pienie od Inicjatywy Yasuni ITT wywo\u0142a\u0142o rozczarowanie i w\u015bciek\u0142o\u015b\u0107 w\u015br\u00f3d m\u0142odych mieszka\u0144c\u00f3w Quito. Ruch, kt\u00f3ry narodzi\u0142 si\u0119 wtedy \u2013 Yasunidos \u2013 to organizacja aktywist\u00f3w walcz\u0105cych o podniesienie \u015bwiadomo\u015bci ekologicznej oraz prowadz\u0105cych dokumentacj\u0119 szk\u00f3d stale wyrz\u0105dzanych puszczy. <\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"aligncenter size-large\"><img loading=\"lazy\" width=\"678\" height=\"381\" src=\"https:\/\/gorzkayuca.com\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/1009-just-2-clicks-so-yasunidos-can-win.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-452\" srcset=\"https:\/\/gorzkayuca.com\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/1009-just-2-clicks-so-yasunidos-can-win.jpg 678w, https:\/\/gorzkayuca.com\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/1009-just-2-clicks-so-yasunidos-can-win-300x169.jpg 300w\" sizes=\"(max-width: 678px) 100vw, 678px\" \/><figcaption>\u017ar\u00f3d\u0142o: https:\/\/ecuadortoday.media\/2018\/10\/24\/la-deuda-pendiente-de-la-consulta-de-los-yasunidos\/<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n<p>W j\u0119zyku potocznym Ekwadoru przyj\u0119\u0142o si\u0119 wyra\u017cenie <em>yasunizar<\/em> oznaczaj\u0105ce \u201eprzywr\u00f3ci\u0107 co\u015b \u015bwi\u0119tego\u201d. Wydarzenia ostatnich lat wskazuj\u0105 jak d\u0142ugi, trudny i niebezpieczny mo\u017ce by\u0107 ten proces \u2013 zgodnie z wypowiedzi\u0105 &nbsp;Acosty, ludzi zabiegaj\u0105cych o ochron\u0119 selwy dotykaj\u0105 bowiem liczne prze\u015bladowania. Statystyki maj\u0105ce przedstawia\u0107 ilo\u015b\u0107 przypadk\u00f3w \u015bmierci w obronie natury s\u0105 znacznie zani\u017cane \u2013 poniewa\u017c w Ekwadorze podobne incydenty s\u0105 wprowadzane do rejestr\u00f3w jako przypadki o dowolnie innych przyczynach.<\/p>\n\n\n\n<p>Trudno\u015bci i ryzyko nie oznaczaj\u0105 bynajmniej gotowo\u015bci na ust\u0119pstwa. Rozm\u00f3wcy Ewy Ewart pochodz\u0105cy z ludu Huaorani twierdz\u0105, \u017ce walka z dzia\u0142alno\u015bci\u0105 wydobywcz\u0105 sama w sobie sta\u0142a si\u0119 niejako ju\u017c dziedzictwem przekazywanym z pokolenia na pokolenie. Spo\u0142eczno\u015bci rdzenne wykazuj\u0105 postaw\u0119 w wi\u0119kszo\u015bci niez\u0142omn\u0105, wskazuj\u0105c nie tylko na zagro\u017cenie dewastacj\u0105 las\u00f3w, ale tak\u017ce na funkcje ropy naftowej i innych z\u0142\u00f3\u017c jako wa\u017cnych sk\u0142adnik\u00f3w tworz\u0105cych zr\u0119by ziemi i utrzymuj\u0105cych j\u0105 w r\u00f3wnowadze. W ich sposobie my\u015blenia dochodzi do swoistej p\u0119tli: to mi\u0119dzy innymi ropa naftowa \u2013 ta wci\u0105\u017c drzemi\u0105ca pod ziemi\u0105 jako jej ukryta moc \u2013 ma im da\u0107 si\u0142\u0119 niezb\u0119dn\u0105 do zwyci\u0119stwa. <\/p>\n\n\n\n<p>Jakie s\u0105 realne perspektywy ograniczenia przemys\u0142u naftowego w Ekwadorze? \u2013 Wi\u0119kszo\u015b\u0107 os\u00f3b twierdzi, \u017ce na to pytanie trudno jest jednoznacznie odpowiedzie\u0107. A mo\u017ce wr\u0119cz przeciwnie, odpowied\u017a jest prosta, ale jej wymowa ju\u017c nie nastraja zbyt optymistycznie.&nbsp; Ekwador ma olbrzymi d\u0142ug wobec Chin \u2013 d\u0142ug, kt\u00f3ry na bie\u017c\u0105co obs\u0142ugiwany jest za pomoc\u0105 bary\u0142ek czarnego z\u0142ota. Ponadto umowy zawarte z Pa\u0144stwem \u015arodka przewiduj\u0105 tak\u017ce sta\u0142e zlecanie prac przy infrastrukturze <em>bloques petroleros<\/em> podwykonawcom chi\u0144skim \u2013 odbieraj\u0105c w ten spos\u00f3b Ekwadorczykom miejsca pracy oraz mo\u017cliwo\u015b\u0107 czerpania jakichkolwiek zysk\u00f3w z dzia\u0142alno\u015bci wydobywczej. <\/p>\n\n\n\n<p>Podczas spotkania z sali pad\u0142o mi\u0119dzy innymi pytanie dotycz\u0105ce kwestii reprezentacji ludno\u015bci rdzennej we w\u0142adzach pa\u0144stwa na r\u00f3\u017cnym szczeblu. Cz\u0119sto bowiem zak\u0142ada si\u0119 wr\u0119cz automatycznie, \u017ce rdzenny przedstawiciel u steru b\u0119dzie czyni\u0142 wszystko dla ochrony swojego puebla oraz jego otoczenia. Zapewne tak dzieje si\u0119 w wielu przypadkach, jednak Ekwador nie stanowi pod tym wzgl\u0119dem najlepszego przyk\u0142adu. Aktualny prezydent kraju Len\u00edn Moreno pochodzi bowiem w\u0142a\u015bnie z Yasuni i z jego kadencj\u0105 wi\u0105zano liczne nadzieje na uporz\u0105dkowanie ww. kwestii. Niestety, wed\u0142ug Acosty nie czyni on absolutnie nic w tym kierunku. Wr\u0119cz przeciwnie \u2013 wydaje si\u0119 forsowa\u0107 coraz bardziej intensywn\u0105 eksploatacj\u0119.  <\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"aligncenter size-large\"><img loading=\"lazy\" width=\"1024\" height=\"688\" src=\"https:\/\/gorzkayuca.com\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/lenin-moreno-correa-kMBD-1190x800@abc-1024x688.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-451\" srcset=\"https:\/\/gorzkayuca.com\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/lenin-moreno-correa-kMBD-1190x800@abc-1024x688.png 1024w, https:\/\/gorzkayuca.com\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/lenin-moreno-correa-kMBD-1190x800@abc-300x202.png 300w, https:\/\/gorzkayuca.com\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/lenin-moreno-correa-kMBD-1190x800@abc-768x516.png 768w, https:\/\/gorzkayuca.com\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/lenin-moreno-correa-kMBD-1190x800@abc-850x571.png 850w, https:\/\/gorzkayuca.com\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/lenin-moreno-correa-kMBD-1190x800@abc.png 1190w\" sizes=\"(max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><figcaption>Od lewej: aktualny prezydent Ekwadoru Len\u00edn Moreno oraz by\u0142y prezydent Rafael Correa.<br>\u017ar\u00f3d\u0142o: https:\/\/www.abc.es\/internacional\/abci-lenin-moreno-y-rafael-correa-disputan-control-partido-y-poder-politico-ecuador-201711031350_noticia.html<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n<p>Nie spos\u00f3b odda\u0107 w kr\u00f3tkiej relacji wszystkich aspekt\u00f3w tak z\u0142o\u017conego i wieloletniego dramatu. Mo\u017cna jednak zastanowi\u0107 si\u0119 nad wnioskami, kt\u00f3re proponuj\u0105 re\u017cyserka filmu oraz by\u0142y Minister Energetyki i G\u00f3rnictwa w Ekwadorze. Oboje wskazuj\u0105 bowiem na szeroki wymiar problemu twierdz\u0105c, \u017ce tylko z pozoru dotyczy on odleg\u0142ych, zdziesi\u0105tkowanych plemion siedz\u0105cych gdzie\u015b na kra\u0144cu \u015bwiata. Tymczasem jest to tylko jedna z wielu twarzy naszego jak najbardziej wsp\u00f3lnego problemu, kt\u00f3ry wymaga nag\u0142o\u015bnienia, wielotorowej edukacji oraz wykszta\u0142cenia alternatywnych metod na r\u00f3\u017cnych poziomach \u017cycia. Chc\u0105c nie chc\u0105c, problem ten b\u0119dzie stawa\u0142 nam si\u0119 coraz bli\u017cszy \u2013 tym szybciej, im cz\u0119\u015bciej nazwiemy go egzotycznym i dalekim. <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Wszystkiego najlepszego w Nowym Roku, Drogi Czytelniku. Nie widzieli\u015bmy si\u0119 przez jaki\u015b czas, ale wkraczanie w lata dwudzieste wymaga pewnego zaanga\u017cowania, kt\u00f3re nakazuje porzuci\u0107 laptop na kilka \u0142adnych dni. Zw\u0142aszcza, \u017ce mamy wyj\u0105tkowo pi\u0119kn\u0105 zim\u0119 w tym roku \u2013 ciep\u0142\u0105, a nawet ca\u0142kiem s\u0142oneczn\u0105 \u2013 kt\u00f3ra znakomicie nadaje si\u0119 na piesze wycieczki. Zainteresowanym polecam szczeg\u00f3lnie&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[2],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/gorzkayuca.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/271"}],"collection":[{"href":"https:\/\/gorzkayuca.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/gorzkayuca.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gorzkayuca.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gorzkayuca.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=271"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/gorzkayuca.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/271\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":821,"href":"https:\/\/gorzkayuca.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/271\/revisions\/821"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/gorzkayuca.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=271"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/gorzkayuca.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=271"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/gorzkayuca.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=271"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}